Isabella_Clara_Eugenia_Spain_Albrecht

Dit artikel gaat over het Eeuwig Edict, op 12 juli 1611 afgekondigd door de aartshertogen Albrecht en Isabella. De tekst is tot leesbare taal bewerkt door G. Martyn van de Rechtenfaculteit Lage Landen van de Katholieke Universiteit Leuven. De KU Leuven heeft op 7 september 2018 schriftelijk (per e-mail) toestemming gegeven aan JBWT (Jan Bakker WebTeksten c.q. Duyo Geldrop) om het leesbare Eeuwig Edict van 12 juli 1611 in z’n geheel in een papieren boek op te nemen. Nu dit papieren boek enkel via online artikelen wordt gepubliceerd, wordt het in verkorte vorm aan de lezers van deze website beschikbaar gesteld. Onderaan dit artikel bevindt zich een link naar de integrale tekst van het Edict.

Inleiding 1 – De code die Vincent gebruikte op basis van het Edict

Een belangrijk onderzoeksresultaat op deze website is dat Vincent van Gogh opdracht kreeg om de wetten van het Eeuwig Edict via een eenvoudige geheime code te gebruiken om er bepaalde informatie mee door te spelen.

In de uitleg over Vincents schilderijen en tekeningen worden, in het kader van de code, de wetten regelmatig aangehaald. In het algemeen is de toegepaste code simpel van opbouw: men neme een bepaalde wet en vervolgens het zoveelste woord. Bij jaartallen staat het eeuwjaar voor het nummer van de wet en staan de overige een of twee cijfers voor de daarmee overeenstemmende woorden.

Bijvoorbeeld (check):

1845 = van wet XVIII (18) de woorden 4 en 5  = zy ordineerden

Afhankelijk van de context zijn de betreffende woorden van toepassing, maar vaak gaat het ook om een anagram (letterwisseling) met een nieuwe betekenis.

Soms is de code iets ingewikkelder of gaat om andere getallen dan jaartallen. Dit wordt bij de behandeling ervan telkens nader toegelicht.

Inleiding 2 – Over het Eeuwig Edict

In onze tijd spreekt het Eeuwig Edict (vroeger: Eewich Edict) vrijwel niemand meer aan. Dat was in de 17de eeuw wel anders. Voorafgaand aan het jaar 1611 werden met name in de Zuidelijke Nederlanden wetten verwaarloosd en was er op grote schaal sprake van corruptie en machtsmisbruik. Wat wij nu onder “justitie” verstaan, vormde destijds een geheel van ongeschreven wetten en gewoonten. Het hele rechtssysteem hing als los zand aan elkaar.

Het Eeuwig Edict van 12 juli 1611 bracht hierin grote verbeteringen aan. De aartshertogen Albrecht en Isabella, soevereine prinsen van de Nederlanden, konden trots zijn op het door hen geïnitieerde Edict. Daarmee werden allerlei juridische onzekerheden uit de wereld geholpen.

Met andere woorden, het Eeuwig Edict veroorzaakte na lange tijd een doorbraak naar meer rechtszekerheid. Allerlei ongeschreven wetten werden verdrongen door vervangende wetten: in totaal 47 schriftelijk vastgelegde rechten en plichten.

Het Eeuwig Edict van 1611 stond daarmee aan het begin van een nieuw tijdperk in de ontwikkeling van het Nederlandse recht.

Als je benieuwd bent naar alle wetten van het Eeuwig Edict van 1611 bij elkaar, kun je die het beste via deze link raadplegen.

Een verkorte versie van alle wetten, die voldoet als handvat bij de codes die Vincent van Gogh in zijn werken toepaste, vind je hier.